Op 9 juli 2026 keurde de Belgische Kamer van volksvertegenwoordigers de wet goed die de personenbelasting hervormt. De belastingverhoging voor zelfstandigen die natuurlijke persoon zijn, verdwijnt vanaf inkomstenjaar 2026. Een structurele wijziging die het thesauriebeheer van duizenden Belgische zelfstandigen op zijn kop zet, en die vraagt dat u uw fiscale strategie aanpast.
Wat er concreet voor u verandert
Tot nu toe liep een zelfstandige natuurlijke persoon die in de loop van het jaar onvoldoende belasting voorafbetaalde, het risico op een verhoging van 4,50 % voor natuurlijke personen/zelfstandigen (tarief van aanslagjaar 2027, inkomsten 2026). Daarna (vanaf 2026): geen voorafbetaling (VA) = geen boete. VA = bonificatie (belastingvermindering).
Voor zelfstandigen die winst en baten verwerven, wordt een vijfde voorafbetalingsperiode ingevoerd. Ze loopt van 21 december van het inkomstenjaar tot 20 februari van het volgende aanslagjaar. Ook deze nieuwe vervaldag geeft recht op een bonificatie van 1 %.
Opgelet: voor de bezoldigingen van bedrijfsleiders blijft de verhoging in de personenbelasting behouden. Ook vennootschappen blijven onderworpen aan de regeling van de vennootschapsbelasting. Voldoende en tijdig uitgevoerde voorafbetalingen blijven dus cruciaal voor hen.
De bonificaties: uw nieuwe optimalisatiehefboom
Voor zelfstandige natuurlijke personen vormen ze rechtstreeks een belastingvermindering, aangezien er sinds 2026 geen verhoging meer is die geneutraliseerd moet worden.
Voor aanslagjaar 2027 (inkomsten 2026) is deze belastingvermindering gelijk aan de som van de volgende vier bedragen: bedrag van de 1e voorafbetaling (VA1) × 6 %, bedrag van de 2e voorafbetaling (VA2) × 5 %, bedrag van de 3e voorafbetaling (VA3) × 4 %, bedrag van de 4e voorafbetaling (VA4) × 3 %.
Hoe vroeger u betaalt, hoe hoger het fiscale rendement. Met de nieuwe VA5 op 20 februari hebt u een bijkomend venster om bij te sturen na de afsluiting van uw boekjaar.
Om recht te hebben op deze bonificatie moet u 106 % van de uiteindelijke belasting vooraf betalen. Om recht te hebben op deze bonificatie moet u dus 10.600 € (106 % van de uiteindelijke belasting) vooraf betalen (als uw uiteindelijke belasting bijvoorbeeld 10.000 € bedraagt).
Wat dat betekent voor uw thesauriebeheer
Zonder verhoging bent u niet meer verplicht om dringend provisies aan te leggen. Maar let op: niet betalen betekent ook afzien van een bonificatie die tot 3 % kan oplopen op uw betalingen van het eerste kwartaal.
De echte vraag wordt: is het de moeite waard om uw thesaurie meerdere maanden vast te zetten voor een bonificatie van 3 % (dus 1,5 % per jaar op een VA1)? Dat hangt af van uw situatie:
- U hebt beschikbare thesaurie: betalen op VA1 blijft interessant om uw belastinglast te spreiden en uw belasting te verlagen.
- U investeert liever in uw activiteit: u kunt uw betalingen nu uitstellen zonder risico op een boete. De bonificatie wordt een facultatieve "bonus".
- U wilt optimaliseren: gebruik de nieuwe VA5 (20 februari) om na de afsluiting zo nauwkeurig mogelijk bij te sturen, met een bonificatie van 1 %.
De vervaldagen 2026-2027 voor aanslagjaar 2027
Voor aanslagjaar 2027 (inkomsten 2026) zijn de uiterste data: VA3 valt op 12 oktober (de 10e is een zaterdag) en VA4 op 21 december. VA1 en VA2 vallen respectievelijk op 10 april en 10 juli 2026. Betalingen tussen 21 december en 20 februari van het volgende jaar worden nog aan het afgelopen jaar gekoppeld en geven recht op een bonificatie van 1 %.
Wat wij bij AgiFid aanraden
Grijp deze hervorming aan om uw strategie te herdenken:
- Raam uw uiteindelijke belasting in samen met uw boekhouder vanaf het tweede kwartaal, niet op het laatste nippertje.
- Gebruik de VA5 om bij te sturen na de afsluiting als uw situatie in de loop van het jaar verandert.
- Wik en weeg op basis van uw thesaurie: de bonificatie blijft interessant, maar is geen verplichting meer. Hebt u cash nodig om te investeren of aan te werven, dan kunt u nu uitstellen zonder boete.
- Blijf waakzaam als u bedrijfsleider bent: de verhoging blijft van toepassing op uw bezoldiging als bedrijfsleider, ook als u daarnaast zelfstandige in bijberoep bent.
Met Odoo en AgiFid volgt u uw thesaurie in real time op en anticipeert u zonder verrassingen op uw fiscale verplichtingen. Laten we het bespreken tijdens een discovery call als u dit netjes wilt structureren.